μίλι
το, ουσ.
- (ναυτ.-μαθημ.) μονάδα μέτρησης μήκους που εμφανίζεται με διαφορετική τιμή στις ευρωπαϊκές χώρες από τις χώρες της Β. και Ν. Αμερικής
- (νομίσμ.) είδος νομίσματος μικρής αξίας.
Ετυμολογία
< μσν. μίλιν < μτγν. μίλιον < λατιν. milia / mille [= χίλια].
Σημείωμα
«αγγλικό μίλι ή αλλιώς μίλι της στεριάς ή ξηράς, αλλά και στατικό μίλι», αντιστοιχεί σε περίπου 1.609 μ. ίσο με 1.760 γυάρδες ή 5.280 πόδια, «τετραγωνικό μίλι», έκταση εκατό τετραγωνικών μιλίων, «ναυτικό μίλι», (nautical mile) αντιστοιχεί σε περίπου 1.852 μ. ή 6.076 πόδες [υποπολλαπλάσιο του ν.μ.: 10 στάδια = 185,2 Χ 10 – πολλαπλάσιο του ν.μ.: ναυτική λεύγα = 1/20 της μοίρας = 3 ν.μ.], «γεωγραφικό μίλι», (geographical mile) ίσο με 7.422 μ. [σήμερα η χρήση του είναι σπάνια], «ρωμαϊκό μίλι», ισοδύναμο με χίλια διπλά βήματα Ρωμαίου στρατιώτη (mile passum - m.p.) ίσως 1.480 μ., «βυζαντινό μίλιον», αντίστοιχο των 1.800 βημάτων, «ταχυδρομικό ή Παρισινό μίλι», (mille de post ή mille de Paris), ισοδυναμούσε με 1.000 οργιές = 1.949,04 μ. Άλλα ταχυδρομικά μίλια: το «Σαξωνικό», (post mail mile) ισοδύναμο με 7.500 μ., το «Πρωσικό» και το «Αμβούργιο», ισοδύναμα με 7.532μ., το «Αυστριακό», ισοδύναμο με 7.586μ., το «Δανιμαρκικό», ισοδύναμο με 7.532μ., το «Ολλανδικό», ισοδύναμο με = 6.278,5 μ., το «Πολωνικό», ισοδύναμο με = 8.534,25 μ. και το «Σουηδικό», ισοδύναμο με ισοδύναμο με 10.684,44 μ., το «Ενετικό», (miglio) ισοδύναμο με 1.738,67 μ., το «Λομβαρδικό», ισοδύναμο με 1.784,81 μ., το «Νεαπολιτανικό», ισοδύναμο με 1.835,11 μ., το «Πεδεμόντιο», ισοδύναμο με 2.466,08 μ. το «Πορτογαλικό», ισοδύναμο με 2.065,65 μ. και το παλιό «Ρωσικό μίλι» ίσο με 7,46 χλμ.
Χάρης Παπακυριακού, Λεξικό της Θάλασσας, Ελληνικό Ινστιτούτο Ναυτικής Ιστορίας, Αθήνα 2026, λήμμα «μίλι», σ. 528. https://navalhistory.gr/lexiko/μιλι/