κώδικας
ο, ουσ.
- (διοίκ.) συλλογή διαταγμάτων και νόμων
- σύστημα κανόνων και αρχών σε συγκεκριμένο θέμα
- χειρόγραφα πάπυρου, περγαμηνής κ.λπ. σε σχήμα βιβλίου
- (γενικότ.) βιβλίο
- (φρ.) «κώδικας σημάτων / οδικής κυκλοφορίας / δεοντολογίας / βιωσιμότητας / πολιτικής δικονομίας / δικαίου θυμάτων / δικαίου ανηλίκων», «εμπορικός / μορσικός / διεθνής / ταχυδρομικός / κρυπτογραφικός / πτωχευτικός / ποινικός / αστικός / ναυτικός».
Ετυμολογία
< μσν. κώδιξ < λατιν. codex [= κορμός δέντρου, συγγραφή].
Παράγωγα
κωδικός, κωδίκιο, κωδικεύω, κωδίκευση.
Από τον Τύπο
Το 1958 κυρώθηκε ο Κώδικας Ιδιωτικού Ναυτικού Δικαίου που αναφέρεται στα πλοία και στους πλοιοκτήτες, στη συμπλοιοκτησία, στον Πλοίαρχο και τα μέλη του πληρώματος του σκάφους, στις υποχρεώσεις του πλοιοκτήτη, στις ναυλώσεις, στη ναυτική πίστη, στα ναυτικά προνόμια, στις κατασχέσεις των πλοίων, στις αβαρίες και στα περί συγκρούσεως των πλοίων, σε θέματα θαλάσσιας αρωγής και ασφάλειας.
Το 1973 κυρώθηκε ο Κώδικας Δημοσίου Ναυτικού Δικαίου που περιλαμβάνει διατάξεις που αναφέρονται: α) Στα πλοία και τα βοηθητικά ναυπηγήματα, όπως είναι η απόκτηση και αποβολή της εθνικότητας, η καταμέτρηση, η ασφάλεια, τα ναυτιλιακά έγγραφα. β) Σε θέματα προσωπικού πλοίων, όπως η απογραφή, η ναυτική εκπαίδευση, τα αποδεικτικά ναυτικής ικανότητας, οι συνθέσεις των πληρωμάτων, η ναυτική εργασία, η ναυτολόγηση, η τροφοδοσία, τα καθήκοντα πλοιάρχου και πληρώματος. γ) Σε θέματα λιμενικής αστυνομίας. δ) Σε ειδικά ναυτιλιακά θέματα όπως η ακτοπλοΐα η πλοήγηση, τα φαρικά τέλη κ.ά.
Χάρης Παπακυριακού, Λεξικό της Θάλασσας, Ελληνικό Ινστιτούτο Ναυτικής Ιστορίας, Αθήνα 2026, λήμμα «κώδικας», σσ. 468-469. https://navalhistory.gr/lexiko/κωδικασ/