τζάουλ
το, άκλ. ουσ.
(φυσ.) μονάδα μέτρησης ενέργειας, έργου, ή ποσότητας θερμότητας στο Διεθνές σύστημα μονάδων, (φρ.) «Τζάουλ ανά κέλβιν», είναι μονάδα θερμοχωρητικότητας και εντροπίας [= έννοια της θερμοδυναμικής, αλλά και η τάση προς αταξία, αποσύνθεση και αποδιοργάνωση], «Τζάουλ ανά χιλιόγραμμο και κέλβιν» (J/kg-K), αποτελεί μονάδα ειδικής θερμότητας ή ειδικής εντροπίας, φαινόμενο Τζάουλ», όταν από έναν αντιστάτη [ηλεκτρολογικό / ηλεκτρονικό εξάρτημα, αλλιώς: ηλεκτρική αντίσταση] διέρχεται ηλεκτρικό ρεύμα, η θερμοκρασία του αυξάνεται.
Ετυμολογία
< αγγλ. joule < από το όνομα του Άγγλου φυσικού Τζέιμς Πρέσκοτ Τζάουλ.
Σύνθετα
κιλοτζάουλ [= (kJ) μονάδα που ισούται με 1.000 τζάουλ].
Από τον Τύπο
Νόμος του Τζάουλ «η θερμότητα που απελευθερώνεται από τον αγωγό είναι ανάλογη της αντίστασής του, του τετραγώνου της έντασης του ρεύματος που τον διαρρέει και βέβαια του χρονικού διαστήματος που αυτός διαρρέεται από ρεύμα». ► https://www.noesis.edu.grΒΙΟΓΡΑΦΙΑ: James Prescott Joule (1818- 1889), Άγγλος φυσικός, εργάστηκε στους τομείς της θερμότητας, του ηλεκτρισμού και της θερμοδυναμικής]. Από τους πρώτους που διέγνωσαν την αναγκαιότητα και τη σημασία που έχουν για τις επιστήμες οι ακριβείς μετρήσεις των φυσικών φαινομένων.
Χάρης Παπακυριακού, Λεξικό της Θάλασσας, Ελληνικό Ινστιτούτο Ναυτικής Ιστορίας, Αθήνα 2026, λήμμα «τζάουλ», σσ. 827-828. https://navalhistory.gr/lexiko/τζαουλ/